ساختار ذهن در مورد چرائي دين !

« يعلمون ظاهرا من الحياه الدنيا و هم عن الاخره هم غافلون »  روم / 7

درد ما نداشتن ساختار و قفسه بندي ذهني براي زندگي است ؛

ابن الوقتي زندگي مي كنيم ؛

اينست كه آثار پندها و مواعظ و دستورات اسلامي را در زندگيمان مشاهده نمي كنيم .

ذهنمان مانند پستوي خانه هاي قديمي است .

همه چيز در آن وجود دارد ،

اما جاي آن مشخص نيست ،

به سختي مي توان چيزي را در آن پيدا كرد .

در ذهن ما اطلاعات اسلامي ، احكام زندگي درست ، وجود دارد . اما در هم و بر هم است .

موقع لزوم هيچ حكمي به ذهنمان نمي آيد .

بسيار اتفاق افتاده كه روايتي را مي شنويم ،

بعد چون فكر ما ساختار درستي ندارد ، خيلي راحت فراموش مي كنيم .

يكي از اين قفسه بنديها كه موجب ثبات شخصيت دینی ما مي شود ، بحث ذيل است :

انجام هر كاري صرف نظر از نيت فاعل آن ، ادا در آوردن و نوعي بازي در آوردن است .

آنچه كه به يك كار يا يك سري فعاليتها  معني و ارزش مي دهد ،

نيت فاعل آن است ، نگاه فاعل آن به آن عمل است .

مثال ؛

ما اگر به عمل يك نويسنده توجه كنيم ، اگر هدف او و نيت او را لحاظ نكنيم ، كاري كه مي كند ، حركت شيئي است مخصوص بر روي تكه اي كاغذ سفيد با پيچ و خم هاي مخصوصي ؛

و در نهايت هم صفحه اي پر از خطوط ايجاد مي شود و بس .

اين ظاهر كار است كه وقتي در همين ظاهر دقت كنيم مي توانيم آنرا ( همين حركات ظاهري را ) حقيقي بپنداريم .

اما حقيقت اين ظاهر، آن نيتي بوده كه نويسنده داشته ، كه به اين صورت ظاهر شده .

معنای این حرکات به آن نیت است

همه و همه افعال و كردار ما و بلكه جهان خلقت اينگونه است

که اگر نيت فاعل را حذف كنيم ، بازي است ، نمايش است ،

كارهائي بر اساس روابط علي به طور خود كار و منظم انجام مي شود ؛

آنچه ما بايد توجه داشته باشيم اين است كه  :

فكر ما و نيت ما است كه به اين حركات و به اين نظامها روح ، ارزش ، و بها مي دهد .

حالا ، جوري شده كه اصل را ، كه خودمان هستيم ، نيتهايمان است را رها كرده ايم ، و پرداخته ايم به تحليل و توضيح آنچه اتفاق افتاده يا مي افتد ( همان علوم تجربي )

و حال آنكه اين خواست ما بوده كه اينها را بوجود آورده و مي آورد .

در نظام كلي خلقت نيز همينطور ، نيت فاعل ( جل شأنه ) را رها كرده ايم ، كه اصل و معنا و مبدأ خلقت همان است ، و آمده ايم نتيجه كار را زير و رو مي كنيم به اين عنوان كه چيزي است مستقل ؛

حال آنكه يك سري روابطي است ( و لو منظم و معني دار چون از نيتي معني دار سرچشمه گرفته ) كه اگر سواي نيت مبدء لحاظ شود ، مسخره بازي است ، عمل سفهي است .

مثال : وقتي پليس جلوي شما را مي گيرد و گواهینامه مي خواهد ، اگر خود اين عمل را لحاظ كني ، اين مي شود كه شخصي آمد ماشين را نگه داشت ، تكه كاغذي كه خطوطي روي آن كشيده شده بود را گرفت ، نگاه كرد و پس داد ، و ماشين را رها كرد ،

اگر همين باشد و همين ، مي توان به او گفت ، ديوانه ، بيكاري ، خلي ؟ كه چي ؟ …

اما آن نيت و اصل كلي كه در زنجيره اي طولاني شكل گرفته و تا اينجا به رعايت نظم جامعه رانندگان منجر شده ، اين عمل را معني دار مي كند .

حالا سؤال اينست كه :

رفتار و زندگي انساني بما هو انسان چه نيتي در وراي آن است ،

چه چيزي بايد باشد تا اين حركات ما بر طبق آن صادر شود و معناي اين حركات ما ، آن باشد ؟

اسلام بعنوان يك انسان شناس آنرا قرب به مبدء كل نظام آفرينش مي داند .

يعني تقرب به او نيتي است كه بايد افعال ما را شكل دهد . يا ما بعنوان انسان رفتارمان بايد بر طبق آن نيت باشد .

اما چون صاحب اختيار هستيم ، گاهي و اكثرا نيتهائي براي خود جعل مي كنيم ( چون دستمان از نيت و مقصود اصلي كوتاه است ) و بر طبق آن رفتارمان شكل مي گيرد ، اين است كه هر كس سازي مي زند !

چه كسي مي تواند به آن نيت اتم و اكمل دست يابد تا به ما بگويد ؟

هيچ كس .

فقط و فقط خود او از نيتش آگاه است ،

ما از درون مثل خودمان خبر نداريم چه برسد به او .

پس راه فهم آن نيت ، هدايت خود اوست . يعني او خودش بايد زبان بگشايد و بگويد نيت من اينست ،

تمام معناي اين حركات و افعالي كه در عالم مي بينيد و كار خودم است ، نيتش اينست ،

شما نيز جزئي از اين عالميد ، جزئي از اين خلقتيد طوري نيت كنيد كه نيتتان با نيت من يكي و همسو باشد تا به نتيجه برسيد ،

و گرنه بر خلاف جريان رود حركت كرده ايد ،

و چون هيچكاره اين عالميد ( از جهت مبدء و معاد ) نهايتا كاري از دستتان بر نمي آيد و عمرتان ته مي كشد و تباه مي شويد ،

اين به اختيار شما است كه نيت من را برگزينيد ، يا نه ،

او نيتش را با ارسال رسل و انزال كتب ( راه منحصر ) بيان كرده است .

ممكن است ما با تحليلهاي مختلفي از اين افعال و حركاتي كه مي بينيم ، نيتي را براي آن تصور كنيم

اما اعتبار نيت من چيزي را عوض نمي كند ،

نظام بر مبناي نيت فاعلش مي چرخد ؛

مگر در مورد افعال خودم كه آنهم معلوم شد كه اگر اين نيت من بر خلاف نيت او باشد به شكست مي انجامد و موفق نخواهد بود .

اگر كسي هيچ نيتي نداشته باشد ، هيچ فعل و حركتي از او صادر نمي شود .

در عالم ، افعال و حركات وجود دارد ، پس فاعلش نيتي داشته است كه بر اساس آن دست به حركت زده .

آن چه نيتي بوده ؟ كه چنين عالمي را ايجاد كرده ؟

آنچه ما مي بينيم ظاهر است . آن نيت ، باطن .

و چون از آن نيت خبر نداريم ، خودمان حكمت تراشي و نيت سازي مي كنيم تا به اين حركات معنائي بدهيم ، يعني نمي توانيم بدون هيچ معنائي اين حركات را تحمل كنيم .

اين همان است كه در قرآن مي فرمايد :

« يعلمون ظاهرا من الحياه الدنيا و هم عن الاخره هم غافلون » روم / 7

ظاهري از اين حركات مي دانند ، حال قرآن چيز بيشتري مي گويد . مي فرمايد :

و هم عن الاخره هم غافلون ،

يعني اصلا غفلت دارند از معني ، از نيت ، اصلا حواسشان نيست كه نيتي هم دارد !!!

ما گفتيم نيت تراشي مي كند ، ولي نه اصلا به فكر نيت نيست تا نيت تراشي كند .

( البته آنچه ما گفتيم مربوط به اهل تفكر بود و اين كه قرآن مي گويد مال عوام است ) .

يا آنكه مي فرمايد :

« فاعرض عمن تولي عن ذكرنا و لم يرد الا الحياه الدنيا »

« ذلك مبلغهم من العلم ان ربك هو اعلم بمن ضل عن سبيله و هو اعلم بمن اهتدي »

اينكه فقط به دنيا پرداخته اند بخاطر مقدار علمشان است ، عقلشان همين قدر رسيده ،

ديگر به نيت و هدف ( آخرت ) اين دنيا نرسيده اند ( و البته بدون هدايت انبياء نمي توانند برسند ) .

يعني علم ناقص ما را به تحليل همين دنيا سرگرم كرده و اصلا غافليم از درون ،

از نيت و هدفي كه باعث شده اين دنيا ساخته شود .

البته قرآن علت را رويگرداني از ياد  مبدء مي داند .

ما را لحاظ نكرده اند كه دنبال نيت ما نيامده اند و به آنچه داشته اند مشغول شده اند .

اگر خدا را لحاظ كنيم ، به سراغ نيتش مي رويم تا معناي حقيقي اين حركات را بفهميم

كه البته متوجه خواهيم شد كه دست ما ( انديشه ما ) كوتاه و خرما ( انديشه الهي ) بر نخيل ؛

و به سراغ سفراي الهي مي رويم و دست نياز به سمت آنها دراز مي کنیم ... . 

هف هش دفه  بخونینش !!

نی خیلی کوتاس !!